28 Şubat 2007 Çarşamba
20 Şubat 2007 Salı
13 Şubat 2007 Salı
11 Şubat 2007 Pazar
9 Şubat 2007 Cuma
7 Şubat 2007 Çarşamba
5 Şubat 2007 Pazartesi
Ali Can Yaraş'ın projesi için resim, Habitat, 1996
Ali Can "Öteki" sergisi kapsamında bisikletlerin arkasına sanatçılardan işler istemişti, ve bu bisikletler şehri dolaşacaktı. Hatırlanacağı üzre Habitat sırasında Habitatçıların dolaşacakları alanlar yeniden inşaa edilmiş, tinerci cocuklar kediler gibi şehrin en uzak noktalarına bırakılmış (her kedi evine döner) ve şehir tam bir şantiye alanına dönmüştü. Hatta Taksim meydanına bir gecede havuz yapıldığını hatırlıyorum. Bir çok kişi sabah bu havuzu görünce uzaylıların işi sanmıştı.
Farklı Bedenlerle Dans Projesi için işaret
2001 yılında Tuğçe Tuna'nın gerçekleştirdiği "Farklı Bedenlerle Dans" projesinde afiş ve broşürlerde kullandığım işaret.
4 Şubat 2007 Pazar
Bir ekmek, bir gazete, iki şişe su, 1997
5. İstanbul Bienali Küratörü Rosa Martinez için hazırladığım video yerleştirme. Yapıt bienal dosyalarının bulunduğu odaya izinsiz olarak yerleştirildi, videoda beni ve işlerimi anlatan olarak Kaya vardı (video metninden kısa bir bölüm: "Vahit Tuna sanatla uğraşmaktadır, yurt içi ve dışı bir kaç sergiye katılmıştır, size kendisini tavsiye ederim, .... her sabah kapısına bir torba bırakır ve benden bir ekmek bir gazete ve iki şişe su ister..."). Bu etkinlik icin afis de bastırmıştım. Yaklaşık 1 ay sergilendi. Bienalin konsepti yanılmıyorsam "Yaşam, Güzellik, Çeviriler / Aktarımlar ve Diğer Güçlükler Üstüne"ydi.
Tunç Ali Çam için poster, Maçka Sanat Galerisi
Tunç'a bu afişi yaptığım zaman, onun mekânda buzlu bir camın arkasında saatlerce kalacağını bilmiyordum.
Okul ödevi, 1997
Sanırım 4. sınıftayken "1 dakika karanlık" eylemleri için brief almıştık, bu da onun afişi. Kaç aldığımı hatırlamıyorum.
3 Şubat 2007 Cumartesi
Uzun Bir Yıl, a Long Year, Naz Erayda, 2004
Uzun Bir Yıl: Yürümek, durmak, ölmek uzerine bir çalışma.
Naz Erayda, Mustafa Kaplan ve Nadi Güler'in performansları için görsel tasarım.
Siyahi 3 Aylık Kültür Dergisi
Post Anarşizm üzerine metinler üreten ve yayımlayan Süreyyya Evren, Kürşad Kızıltuğ ve Erden Kosova'nın birlikte hazırladıkları ve benim 2004-2006 yılları arasında dergi için yaptığım tasarımlar.
Oyna Benimle@K2
Plan suydu; dunya kupası macları oynanırken, eş zamanlı olarak playstation'da aynı takımların ve kadroların aynı süre icerisinde mac yapmaları. ilk olarak 98 kupası icin dusunmustum, o kaçtı, 2002de toparlanamadım, 2006 kupasında Borga Kanturk'un muthiş destegi ile gercekleşmiş oldu.
Europe Hear Us!
In his early works, Vahit Tuna developed a certain sense of humour that worked against the conventions of exhibiting and against the expectations of the institutions inviting him to group shows, mainly by undoing the conceptually invested theme titles that were supposed to frame various works within a single space, in an unproblematised, mechanistic fashion. In his later pieces Tuna applied the same sort of humour onto a more general field of culture, aiming at ironisation of the asymmetrical power relations between cultures. He enacted an artistic persona portrayed as someone coming from a peripheral background and finding childish, naïve or foolish solutions to level up his own position to the status ascribed to Western canons on modern art. In his recent works Vahit Tuna has retained his focus on the cultural dimension but this time, instead of contemplating on his own status, he has tracked a more impersonal path on the issue and offered works dealing with the cultural difference between Turkey and its historical Other, Europe. In these, Tuna has applied the rhetoric and visual insignia of popular nationalism(s) of Turkey which ascended to its climax in the second half of the nineties. His appropriation of national(ist) signifiers operates again through a joyful irony but this strategy does not restrict itself to the reductive constraints of a simple counter-identification. In these works, Tuna pursues rather multiple significations that would disturb not only the isolated, introverted Turkish nationalist psyche but also displace the expectations of a European audience that is in search for an unproblematised cohabitation.
[Erden Kosova]
[Erden Kosova]
Sarkis: Bir okul@Kasa Galeri, 2001
Sarkis'in 2001 yılında Kasa Galeri'de gerceklestirdigi "Okul" projesi sonucu açilan sergi için duvara yazdigim metin.
Eve gelirken ekmek almayı unutma, 2000
Kamusal alana yönelik proje.
Kadıköy Mühürdar caddesi üzerindeki bir internet cafenin tabelasına yerleştirdiğim metin, yapıt çevreden gelen şikayetler sonucu Belediye tarafindan kaldirildi.
Kamil Şenol'un yazısı:
“Aylık dönüşümlü sergilerden oluşan, “TABELA” kamusal alanla özel olanın anlık karşılaşmasını sağlıyor. Proje, sanat yapıtının kendini içine kıstırdığı kurumsal alanları, kendiyle mutlu sınırlarını kaldırıyor. ”TABELA”, sanatçılara yeni mecralar açması ve kamuyla buluşma açısından son derece önemli.”
Kendini böyle tarif eden ve İstanbul Güncel Sanat Projesi bünyesinde gerçekleştirilen “tabela” sergilerini, izleyicilerinin ilk tepkilerini karşılayan biri( resopsiyonist) olarak deneyimlerimi ve görüşlerimi aktarmaya çalışacağım bu yazıda.
Bu projenin iki önemli ayağı var:1) “sanat yapıtının” geleneksel sergileme formatının dışına çıkması, farklı bir öneri getirmesi. Zaten serginin, bir tabela üzerindeki “yazıdan” oluşması serginin formatını da tarif ediyor.. 2)80’den bu yana iktidarın sıkı bir denetiminde olan sokağa (kamusal alana) yeniden çıkmak için kendi içinden bulunmuş pratik bir çözüm.
Paradoksal olarak ,bu sokağa yeniden çıkış tam da özel mülkiyet üzerinden gerçekleşir: bir internet-cafenin reklam için kullandığı bir tabela üzerinden. Bu açıdan “Susurluk macerasının” ardından gerçekleşen “aydınlık için bir dakika karanlık” eylemiyle yöntemsel bir benzerlik taşır. Burada sergilenen işlerin içeriğinin hiç bir önemi yoktur ,bu projenin politik bir anlam taşıması için. “Sanat yapıtının kendini içine kıstırdığı kurumsal alanları , kendiyle mutlu sınırları kaldırıyor olması” tek başına zaten politik bir tavır alıştır.
Nesnesiz ve sadece sözcüklerden oluşan sergi kendini basın bültenleriyle tanıtsa da, büyük bir olasılıkla bu bültenlerden haberi olmayan mahalleli ve yoldan geçenler için bunun bir “sanat yapıtı” olduğu tartışmalıdır. Hatta çoğunlukla çokça merak edip sormadıkça “işletme” tarafından dikkat çekmek için “zekice” bulunmuş bir reklam yöntemi olarak algılanmıştır. New York’da Seth Sieglaub tarafından 4 sanatçı (Barry, Huebler, Kosuth ve Weiner) ile açılan ilk kavramsal sergiden,30 yıl sonra -elbette Türkiye’de pek çok örneği daha önceden farklı mekanlarda ve koşullarda yapılmış-kavramsal sanatın epey geniş bir izleyici üstünde test edilmesiydi sergi bir yanıyla. İşletme sahibi olarak ben ve “çırağım” meraklı izleyicilerin her kapıyı açıp; “tabela”da yazan yazının anlamını ve nedenini sordukça kendimizi şakayla karışık, Seiglaub’un sergisindeki resopsiyonist Adrian Piper ile özdeşleştirmedik değil!
Projenin ilk işi Canan Şenol tarafından gerçekleştirildi. Şenol ilk çocuğuna hamileydi. Uzun zamandır istediği bir şeyin gerçekleşmesiyle tabelaya “nihayet içimdesin” yazdı. Elbette izleyicinin bu bilgiye sahip olmayacağını Şenol biliyordu. (Belki Mahallede sergi bitiminden aylar sonra karnı iyice şiştikçe bu bağlantıyı kurmuş olanlar olabilir!). Kosuth’un yıllar önce eş anlamlı sözcükleri bir araya getirip kullanmasının tam tersine ,”nihayet içimdesin” cümlesinin olası farklı anlamlarını izleyiciye düşündürmek, merak ettirmek istiyordu… Evet bu beklenen bir bebek için sarf edilmiş bir cümle olabileceği gibi, işletmenin yeni bir ürününün ilk anonsu , ya da “arabesk bir şarkının” bir dizesi olabilir. Belki de cinsel çağrışımları olan ve çoğunlukla da böyle algılanan bir cümledir…Bu en son anlam en “kışkırtıcı” olandır. Sanatçı bunun farkındadır , bu yönüyle mahallenin ve yoldan geçen izleyicinin muhafazakar duygularıyla bir oyuna , bir hesaplaşmaya girmekte tereddüt etmez.
Her gün farklı binlercesini kullandığımız; eşimize ,çocuğumuza, annemize sarf ettiğimiz günlük küçük notlardan birini, “eve gelirken ekmek almayı unutma” cümlesini, ikinci sergide Vahit Tuna “sanat” statüsüne yükseltiyordu. Vahit Tuna’nın söylediği cümlenin anlamı çok açıktı. Herhangi bir kuşkuya yer bırakacak ya da farklı anlamlara gelecek bir içerik taşımıyordu. Ama bu cümleyi sarf eden kim?. Bence izleyici tarafından işin tamamlanan kısmı burası! Ve İzleyici günlerce bu sorunun cevabını aradı, durdu. (bu bir abartı değil ,olası cevaplar bize her zaman iletiliyordu).Kimi bunu ilk işin devamı olarak görüp , buna kadının kocasına bıraktığı not olarak baktı. Kimi internet kafeye gelip kendini kaptıran bir müşteriye bırakılmış not olarak değerlendirdi.. Kimileri de yandaki bakkalın ekmek satışlarını artırmak için bulduğu bir yöntem olarak düşündü( bu arada hatırı sayılır sayıda insan gerçekten tabelaya bakıp eve ekmek alıp gittiler!) Bazıları da gerçekten işletmenin dikkat çekmeye çalıştığını ve bunu çok iyi başardığını söylediler.!
Meraklı izleyicilerin kapıyı açıp, tabelanın üzerindeki yazıların anlamını ve neden böyle bir yazı yazıldığını sorduklarında; gerek ben gerekse de çırağım ,bunun bir sanat projesi olduğunu, her ay bir sanatçının bu tabelaya kendi duygu, düşünce ya da yazmak istediği her hangi bir şeyi aktararak mahalle ve yoldan geçenlerle bir iletişime girmek istediğini ve bu yolla sanat yaptığını ,dilimiz döndüğünce anlatmaya çalıştık Bize kuşkulu gözlerle bakıp ,içinden “peh bu da sanat mı, bunlar kafayı yemiş”diye geçirenlerin olduğunu tahmin ettiğimiz gibi ,fark ettiğimiz bir diğer şey de, çevredeki zeki ve duyarlı insanların sanat dışında kalan görsel dünyalarının, sanat olarak tanımlanmaları halinde garip karşılamayacak derecede nitelik ve tutarlılığa sahip olmaları idi. Caferağa Mahallesi Mühürdar Caddesinde kısa süreli de olsa ,küçük çapta “kavramsal sanat” üzerine bir eğitimin gerçekleştiği söylenebilir.
Medya kuruluşlarının rating savaşlarında kullandıkları ölçüm yöntemlerinden farklı olarak, bu serginin izleyici kapasitesi yukarı kattaki komşumuzun belediyeye verdiği şikayet dilekçesi ile ortaya çıktı. Komşumuz gelen geçen herkesin tabelaya baktığını, kendisinin artık balkonunda oturamayacak kadar rahatsız olduğunu belirtip ,tabeladaki yazının kaldırılması için belediyenin çevre müdürlüğüne başvurarak gereğinin yapılmasını istiyordu…Ne tesadüftür ki Canan Şenol’un 1998 yılında okuluyla birlikte gerçekleştirdiği Berlin Kreuzberg’deki grup sergisine ve en son Öğrenci Trienal’ine sponsor olan Kadıköy Belediyesi, basında çıkan haber ve yorumları kendilerine iletmemize rağmen ikna olmadılar ve projenin sonlandırılması yönünde karar verdiler!
Kamil Şenol
2 Şubat 2007 Cuma
Kaydol:
Kayıtlar (Atom)